Originally published in Teraz Rock magazine 128 · October 2013
Dream Theater: Understanding the Meaning of Existence
InterviewTranslatedJames LaBrie26 min read
Translated from the original language with Google Translate, so the wording may differ from what was actually said.
“We’ve risen to a higher level than ever before, we’re experiencing a second youth,” James LaBrie tells Teraz Rock. He explains why Dream Theater’s twelfth album is so special that it should be titled simply with the band’s name. Dream Theater will be released almost exactly two years after the previous album.
Dream Theater began working on new music in the first half of 2012, during the tour promoting their album A Dramatic Turn Of Events. As it turns out, even for a band that relies on expansive forms and complex musical structures, creating on the road is nothing unusual. “It’s something that happens during every tour,” admits John Petrucci, guitarist, lyricist, and co-creator of the band’s repertoire, in recent interviews. He also reveals the behind-the-scenes of the process. Once the band is fully established and has well-rehearsed live material, what can they play at soundcheck? Probably not ‘Pull Me Under’ for the millionth time. That’s why they jam. And during these jams, ideas are born. “Although it might also be that someone remembers something they thought of in a hotel room and wondered how it would sound played with the guys. So these short, one- or two-minute pieces come together, which we collect and then forget about. And six months later, back in the studio, we start pulling them out. We want to evoke the mood we felt during, say, an evening in Budapest, so we recall the fragments we played back then. And if they turn out to be good, we use them.”
The band entered the studio in January 2013. They returned to Cove City Sound Studios in Glen Cove, New York, where they had recorded their previous album exactly two years earlier. And they stayed there until May. As part of the new secular tradition, Petrucci, who previously shared this role with Mike Portnoy, became the producer of the material after Portnoy’s departure in 2010. “I love it,” he says enthusiastically. “Anyone can name things they love to do in life – like playing guitar. I also love writing lyrics and a few other things. And when I started producing our albums with Mike, around 1999, I realized I was really into it; I was completely immersed in it. So when it turned out I was going to do it without anyone’s help, I wasn’t afraid; rather, I was excited: ‘come on, let’s get started.’ In Dream Theater’s case, however, it’s exceptionally hard work, a vast project with a series of stages that last weeks and months. But afterward, I can pat myself on the back and say: yes, you did it! The band cooperated, and no one hated you. That’s a great feeling!”
On June 6th, the band was ready to announce that the new album would be released on September 24th (in Europe, the day before). And that it wouldn’t have a title. Or rather, the title would be the band’s name. The question of what this means is a recurring one in every Dream Theater interview. We asked it to James LaBrie. And what does Petrucci have to say about it? “Provoking this question was part of the plan,” he explains with disarming honesty. “Because it has to have some deeper meaning, right? The band has been around for twenty-seven years, recording their twelfth album, and giving it this title. It grabs attention: what’s the point? There has to be some hidden meaning. And that’s what we wanted. In a sense, we also don’t want to impose any vision of our music on people,” he adds. “Sometimes the album title itself directs the listener’s thoughts in a certain direction, but here, that’s not the case. That’s why the cover is so simple – basically, it only shows our logo. It piques interest – what will I find inside? We wanted to create an atmosphere of mystery and understatement – and I hope we succeeded.”
Despite building an aura of mystery, the musicians don’t hide the fact that the title is also meant to accurately reflect the album’s musical content. They say it represents everything the band used to be, what they are today, and what they hope to be in the future. “It draws from all stages of our career,” Petrucci analyzes. “It harkens back to the Images And Words era, when we were combining metal with progressive rock, but in a very melodic way. It also has the characteristic rawness and heaviness of albums like Awake and Train Of Thought. But it also has the risky spirit of Octavarium and Six Degrees Of Inner Turbulence, with all their symphonic panache. At the same time, it has its own unique sound. I think it’s much stronger than the previous ones in terms of the instrumental sounds. They practically burst out of the mix to grab the listener and draw them in.”
Will it captivate the band’s fans? We’re betting it will, although instead of guessing, it’s better to review Dream Theater’s statistics to date. For two decades, virtually every album by the band has reached higher and higher positions on bestseller lists in Europe, America, and Asia, with the last two regularly reaching the top ten in the US, Japan, and several European countries, including Poland. This comes at a time when the most popular “band” is five young auditioners performing under the name One Direction, Lady Gaga’s pop is considered art, and bearded folk musicians are the masters of rock.
“I believe a certain change is slowly taking place in the world of popular music,” says Petrucci. “Progressive rock and metal are starting to reclaim their influence and reclaim their space. We were nominated for a Grammy for ‘On The Backs Of Angels,’ which is eight minutes long, and yet we’ve always been criticized for such songs. Meanwhile, today we hear young bands incorporating progressive and metal elements into their songs. I’m not saying it’s our doing, just that we’re part of this movement. The public probably doesn’t realize that there are so many people around the world – not just in English-speaking countries, but also in Asia and South America – who love this kind of music. And they expect more of it.” We spoke with the Dream Theater vocalist about listeners’ expectations, popularity, life without Mike Portnoy, and many other topics. The interview took place in mid-August at the Grand Hyatt Hotel in Berlin.
A Conversation with James LaBrie
Jordan Babula: Congratulations on the Dream Theater album, I really like it. Maybe because it seems more accessible than the previous one. Do you think it is?
James LaBrie: The goal we set for ourselves while working on it was to create something very dynamic and yet... fluid. [laughs] You know, to have the songs flow seamlessly into each other, and the entire album feel like a river – calm or turbulent, slow or fast, depending on the moment. We start with ‘False Awakening Suite,’ which is very cinematic. It’s a truly incredible ride; you feel the drama building, like in the best soundtracks – and then you move on to ‘The Enemy Inside.’ It’s a powerful metal track that gives you a kick in the head. But it also has an incredibly powerful, catchy melody and a great chorus... And so on – the longer you listen, the more you get into it. It’s an album we knew how we wanted to take it.
JB: Do you decide on things like this before entering the studio?
JL: We always have meetings and discussions about what each album should look like. Each one is planned. And here we knew it had to start with something like ‘False Awakening.’ Because that’s the song we want to use to build the atmosphere during our shows – and we will! It’s the opening track for every show on the upcoming tour. It has to be something grand, something that gets everyone excited. On the previous world tour, that role was filled by Hans Zimmer’s ‘Inception’ from the soundtrack to the film Inception [before that, it was Bernard Herrmann’s music from Alfred Hitchcock’s Psycho – Ed.]. And this time, we’ll have something of our own. Besides, we wanted instrumental tracks, which we’ve been avoiding lately. Hence ‘Enigma Machine’ – powerful, exciting. And at the end, we wanted an epic, expansive composition, just like ‘Illumination Theory,’ which reveals the whole truth about Dream Theater, sums up everything we are. It’s a journey, very dynamic, incredibly diverse, and at the same time coherent, a very bold and meaningful musical statement. And that’s what led us to the idea of titling this album after the band.
JB: Exactly – when is the right time to release an album with your own name?
JL: Well, it’s either your first album, or one you consider particularly significant and artistically weighty. Many bands arrogantly declare publicly: this is our best material. Is this album the quintessence of our style? I don’t know. I think we already have songs that could be described as the essence of Dream Theater. But with this particular album, we truly feel that this is simply us, that this is our band. We haven’t lost touch with what we’ve always been, but we’re taking it to new territory. We’re giving you something that’s fresh and new, something that truly feels like a new beginning, something that opens a new chapter in Dream Theater’s history. I think it works with this album.
JB: Didn’t A Dramatic Turn Of Events, the first album without Mike Portnoy, deserve to be called a new beginning?
JL: A Dramatic Turn Of Events was a very “transitional” album. When a new drummer came in, we really had to prove to the whole world that we would remain ourselves. And we did! The two main songwriters, John Petrucci and Jordan Rudess, remained in the band. Therefore, it was absolutely clear that we would continue our path, that we would sound the same as we always have. The music would be new, the emotions would be new, but we would create a tribute to everything we are. And we proved that we had lost nothing. And today we are stronger than ever, continuing our journey and will continue it for a very long time. We showed everyone what we are capable of, and this latest album is a new beginning. Our drummer, Mike Mangini, was involved from the very beginning of the creation process – and his influence is perfectly audible. Mike works instinctively, is very spontaneous in how he reacts to the band’s playing. He also has wonderful intuition, perfectly understands what music wants and should express, and is able to capture it flawlessly. Thanks to him, we’ve reached a higher artistic level than ever before!
JB: Is working with him different than with Portnoy?
JL: Sure, completely different. He was able to fill us all with energy. He brought so much power and focus to the band that we felt like we were experiencing a second youth. We could be working on a small detail, and he would practically throw himself into it, completely immersing himself in it. He was incredible, and his contribution was a truly enormous support for the entire band; without him, we wouldn’t have reached the level we did with these songs.
JB: Do you think Mike Portnoy regrets leaving you?
JL: I would think so, absolutely. I think he regrets it very much.
JB: Do you have any regrets?
JL: Nope... I think everything happens for a reason. Where the band is now, what we’re doing today, is exactly what we want. We have a phenomenal new drummer who fits like a glove, a brilliant artist who understands us perfectly, and if anyone’s going to play with Dream Theater, it has to be him. And we’ll be ourselves until the very end. Everything between us is positive, we have a very strong bond. And we’re creating music we’re incredibly proud of. I couldn’t have asked for anything else.
JB: Going back to the album title for a moment... Did you use any famous untitled album as a model? Metallica’s Black Album, The Beatles’ White Album?
JL: No, no, because in that situation, we would have been too influenced by such an album. It was more about exploring who we were before and who we want to be from now on. What do we want to create this time around, what will give us that proper, incredible feeling of creating something special? In my opinion, when you set out to make another album, it should be something new, something different. Without losing your identity, you should do something that demonstrates that you’re experimenting, that you’re trying to go beyond what you’ve done before. Even though the style and characteristic elements remain the same, you always have to have something new to say. You should reinvent yourself... but without going too far.
JB: I was intrigued by the title ‘False Awakening’. Does it mean that we haven’t truly awakened, and that the entire album is a kind of dream?
JL: I think the title means that perhaps your concept, your understanding of reality, isn’t necessarily true. And I think that’s the essence of life: constant learning, growing, discovering that what seemed obvious and understandable before turns out to be something completely different over time. We’ll never know the true meaning of existence, we’ll never fully understand the reality around us – but the goal should be to strive for enlightenment, to encompass as much of the world around us as possible. And taking as much as possible from the world – in a positive way.
JB: So tell us about the lyrics on this album – what topics you explore.
JL: Most of them, of course, concern life and the challenges we face. This is the case in ‘The Enemy Inside,’ which explores post-traumatic stress disorder. Returning home after participating in war – how to cope with the home environment after the trauma of war. A situation in which ordinary, normal, everyday life becomes a real problem and struggle. ‘Illumination Theory,’ on the other hand, addresses a situation in life when you’ve overcome truly difficult moments, coped with crises and subsequent challenges – you’ve succeeded, triumphed, and are now on the other side. You feel safe, satisfied, and wonderful. But you can only truly appreciate the beauty of life once you’ve experienced pain, suffering, and struggle. It’s this crazy dichotomy that difficult moments are necessary in life, that they enrich it, make it truly complete. The ending of this song is precisely that reward, the beauty you appreciate after surviving the storms and tempests of the entire album. Many lyrics speak of the dynamics and volatility of life, of self-discovery and learning how to navigate life, existence, or whatever you want to call it. ‘Behind The Veil’ tells the story of kidnapping – that dramatic situation when someone is held against their will. And it makes you wonder whose life will ever be normal again, whether they will regain what seems to be everyone’s due – safety, respect. ‘Along For The Ride’, in turn, speaks of the fact that you can’t control everything that happens around you. We see the multitude of social problems that consume our world, conflicts, misunderstandings, ignorance, but we must realize that in most cases, we can only be passive observers. We can’t control it, but only try to influence it and hope that we can do something about it. Even if it’s just living a good life and setting an example for others.
JB: You recently said that American radio stations are prejudiced against your band, and that just hearing your name is enough to make them want to listen to nothing else.
JL: Because that’s exactly how it is – American radio stations have long had a pre-established vision of our music, and all they have to do is find out who you’re talking about to assume there’s no place for us on their airplay. We play songs up to four minutes long, not ten-minute progressive technicalities. And yet, our albums also contain songs perfect for radio stations. You know, it’s a matter of education, a matter of establishing contact with the heads of individual stations, getting them on the speakers, and showing them that we have great songs that perfectly fit the format of that radio station. Because you can’t listen to one track from a Dream Theater album and say, “OK, I know what this whole album is about, I know what the whole album will be like.” That’s impossible for us! We operate in many different territories, with many facets and musical sides. Just because we record twenty-minute compositions doesn’t mean we don’t have four- or five-minute ones that are catchy, striking, and memorable. Not that our other songs aren’t memorable, but not all of them are good for radio – some, however, definitely are.
JB: You also added: people look at us as a band that pushes the boundaries in every respect, practicing art for art’s sake. And that’s complete nonsense.
JL: Exactly! To people who don’t know us, Dream Theater is described as a progressive, technical band. If I, as a music listener, heard such a recommendation, I would imagine the band playing twenty notes per second, not allowing the melody to develop beautifully and naturally, avoiding varied dynamics, peaks and troughs, beautiful sections, aggressive sections, and atmospheric sections. I would imagine such a band as aggressive for the sake of progressiveness, to raise the bar, experimental to the point of grotesque and absurdity. Or so technical that it’s just art for art’s sake. But for me, Dream Theater is much more than that; it’s primarily about feelings, spirit, connecting with the listener on an emotional level. We never wanted to make something that would solely satisfy our ambitions – we always wanted listeners to feel connected to it – musically, lyrically, melodically. It always had to be something memorable, something that instantly becomes a part of you. That’s why I’m announcing to everyone that Dream Theater has many more layers than many people might think.
JB: Anyway, Dream Theater is a very popular band, and your albums are hits. How do you manage that?
JL: Well, I can only say that we remain true to ourselves. We always record true music, representing who we are at a given moment in the band’s existence. Each album is a microcosm of our individual and collective experiences from a given period. You can read it in the lyrics, you can find it in the energy of the songs, the way the music is arranged, and how it develops. We maintain our integrity, and our fans... Well, we’re in this wonderful position where we can experiment, we can raise the bar, we can do something unexpected – and our listeners will be open to it. They actually expect us to surprise them. They eagerly await: what Dream Theater will come up with this time, which direction they will take. And that’s the key to our long and successful career.
interview: Jordan Babula
Original text
Dream Theater Zrozumieć sens istnienia
Wznieśliśmy się na poziom wyższy niż kiedykolwiek, przeżywamy drugą młodość – mówi „Teraz Rockowi” James LaBrie. l tłumaczy, dlaczego dwunasty album Dream Theater jest na tyle wyjątkowy, żeby zatytułować go tylko nazwą zespołu. Dream Theater trafi do sklepów niemal równo dwa lata po płycie poprzedniej.
Pracę nad nową muzyką Dream Theater rozpoczął już w pierwszej połowie 2012 roku, podczas trasy promującej płytę A Dramatic Turn Of Events. Jak się okazuje, nawet dla zespołu stawiającego na rozbudowane formy i złożone muzyczne struktury tworzenie w drodze nie jest niczym niezwykłym. To coś, co dzieje się podczas każdej trasy – przyznaje w najnowszych wywiadach John Petrucci, gitarzysta, tekściarz i współtwórca repertuaru grupy. I ujawnia kulisy procesu. Kiedy zespól jest już wdrożony, ma dobrze ograny materiał koncertowy, co może zagrać na próbie dźwięku? Chyba nie po raz milionowy “Pull Me Under”. Dlatego się jam uje. A podczas tych jamów rodzą się pomysły. Chociaż może być też tak, że ktoś przypomina sobie coś, co przyszło mu do głowy w pokoju hotelowym i zastanawiał się, jak by to zabrzmiało zagrane z chłopakami. Powstają więc te krótkie, jedno-, dwuminutowe kawałki, które zbieramy, a potem o nich zapominamy. A sześć miesięcy później, już w studiu, zaczynamy je wyciągać. Chcemy przywołać nastrój, który udzielił nam się podczas, powiedzmy, jednego z wieczorów w Budapeszcie, przypominamy sobie więc fragmenty, które wtedy zagraliśmy. I jeśli okazuje się, że są dobre – wykorzystujemy je.
Do studia zespół wszedł w styczniu 2013 roku. Wrócił do Cove City Sound Studio s w Glen Cove w stanie Nowy Jork, gdzie dokładnie dwa lata wcześniej nagrywał poprzedni album. I tam spędził czas do maja. W ramach nowej świeckiej tradycji producentem materiału został Petrucci, który dawniej dzielił tę funkcję z Mikem Portnoyem, a po jego odejściu z grupy w 2010 roku pozostał sam na polu walki. Uwielbia m to – mówi dziś z entuzjazmem. Każdy może wskazać czynności, które uwielbia robić w życiu – jak gra na gitarze. Ja uwielbiam też pisać teksty i robić parę innych rzeczy. A kiedy zacząłem zajmować się produkcją naszych płyt z Mikem, około 1999 roku, zorientowałem się, że świetnie się w tym czuję, wsiąkłem w to całkowicie. Kiedy więc okazało się, że mam to robić bez niczyjej pomocy, nie miałem obaw, raczej bylem podekscytowany: no już, zaczynamy. W przypadku Dream Theater jest to jednak wyjątkowo ciężka robota, szeroki projekt, który ma szereg etapów, trwających tygodniami i miesiącami. Ale po wszystkim mogę sam siebie poklepać po plecach i stwierdzić: tak, udało ci się! Zespół współpracował i nikt cię nie znienawidził. To świetne uczucie!
6 czerwca grupa była gotowa ogłosić, że nowa płyta ukaże się 24 września (w Europie – dzień wcześniej). I że nie będzie miała tytułu. Czy raczej – tytułem będzie nazwa zespołu. Pytanie, co to oznacza, powtarza się w każdym wywiadzie z Dream Theater. My zadaliśmy je Jamesowi LaBrie. A co na ten temat ma do powiedzenia Petrucci? Prowokowanie tego pytania było częścią planu – wyjaśnia z rozbrajającą szczerością. Bo to musi mieć jakieś głębsze znaczenie – prawda? Zespół jest na rynku dwadzieścia siedem lat, nagrywa dwunasty album w karierze i nadaje mu taki tytuł. To przykuwa uwagę: o co chodzi? Musi być w tym jakieś drugie dno. I o t nam chodziło. W pewnym sensie też nie chcemy narzucać ludziom żadnej wizji naszej muzyki – dodaje. Czasem już tytuł albumu kieruje myśli słuchacza w jakimś kierunku, a tutaj coś takiego się nie dzieje. Dlatego też okładka jest tak prosta – właściwie widać na niej jedynie nasze logo. To wzbudza zainteresowanie – co też znajdę w środku? Chcieliśmy zbudować atmosferę tajemnicy i niedopowiedzenia – i to, mam nadzieję, nam się udało.
Mimo budowania aury tajemniczości muzycy nie ukrywają, że tytuł ma też dobrze oddawać zawartość muzyczną album. Mówią, że reprezentuje to wszystko czym zespół był dawniej, czym jest dzisiaj i czym ma być w przyszłości. Czerpie ze wszystkich etapów naszej twórczości – analizuje Petrucci. Powraca do czasów „Images And Words”, kiedy łączyliśmy metal z rockiem progresywnym, ale w bardzo melodyjn sposób. Do tego ma w sobie tę charakterystyczną surowość i ciężar, jakie miały albumy w rodzaju „Awake” czy „Train Of Thought”. Ale ma też ryzykanckiego ducha „Octavarium” i „Six Degrees Of Inner Turbulence”, z całym swoim symfonicznym rozmachem. Zarazem też ma swój własny unikalny smal. Wydaje mi się, że jest dużo mocniejszy niż poprzednie, jeśli chodzi o brzmienia instrumentów. Aż wyrywają się z miksu, żeby złapać słuchacza i go wciągnąć.
Czy wciągnie fanów grupy? W ciemno obstawiamy że tak, chociaż zamiast zgadywać, lepiej przejrzeć dotychczasowe statystyki Dream Theater. Od dwóch dekad w zasadzie każdy kolejny album zespołu osiąga coraz wyższe pozycje na listach bestsellerów w Europie, Ameryce i Azji, ostatnie dwa lokowały się regularnie w pierwszej dziesiątce notowań w USA, Japonii i szeregu krajów europejskich, w tym także i w Polsce. I to w czasach, kiedy najpopularniejszym „zespołem” jest pięciu młodzieńców z castingu występujących pod nazwą One Direction, sztuką nazywa się pop w wykonaniu Lady Gagi, a rockowymi mistrzami są brodaci folkowcy.
Wierzę, że powoli następuje pewna zmiana w świecie muzyki popularnej – mówi Petrucci. Progresywny rock i metal znowu zaczynają oddziaływać na rynek i odzyskiwać swoją przestrzeń. Byliśmy nominowani do nagrody Grammy za „On The Backs Of Angels”, który trwa osiem minut, a przecież zawsze byliśmy za takie właśnie utwory krytykowani. Tymczasem dziś słyszymy młode kapele, które uwzględniają elementy progresywne i metalowe w swoich utworach. Nie mówię, że to nasza zasługa, a jedynie to, że jesteśmy częścią tego ruchu. Opinia publiczna nie zdaje sobie chyba sprawy, że jest bardzo wielu ludzi, na całym świecie – nie tylko w krajach anglosaskich, ale też w Azji, Ameryce Południowej – którzy kochają taką muzykę. I oczekują jej więcej. My o oczekiwaniach słuchaczy, popularności, życiu bez Mike’a Portnoya i wielu innych sprawach rozmawialiśmy z wokalistą Dream Theater. Wywiad odbył się w połowie sierpnia w hotelu Grand Hyatt w Berlinie.
Rozmowa Z Jamesem LaBrie
Jordan Babula: Gratuluję albumu Dream Theater, bardzo mi się podoba. Może dlatego, że wydaje się bardziej przystępny niż poprzedni. Myślisz, że taki jest?
James LaBrie: Cel, jaki postawiliśmy sobie podczas pracy nad nim, to stworzenie czegoś bardzo dynamicznego, a zarazem... płynnego (śmiech). Wiesz, żeby kolejne utwory bardzo płynnie przechodziły jeden w drugi, a cała płyta była jak rzeka – zależnie od momentu spokojna lub wzburzona, powolna lub szybka. Zaczynamy od ‘False Awakening Suite’, który jest bardzo filmowy. To naprawdę niesamowita jazda, czujesz rodzący się dramatyzm, jak w najlepszym soundtracku – i przechodzisz do ‘The Enemy Inside’. To mocny metalowy numer, który daje ci kopniaka w głowę. Ale ma też niesamowicie nośną, chwytliwą melodię i świetny refren... I tak dalej – im dłużej słuchasz, tym bardziej się wkręcasz. To album, o którym wiedzieliśmy, jak chcemy go poprowadzić.
JB: Ustalacie takie rzeczy wchodząc do studia?
JL: Zawsze mamy zebrania i dyskusje, jak każda płyta ma wyglądać. Każda jest zaplanowana. I tutaj wiedzieliśmy, że musi zaczynać się od czegoś takiego jak ‘False Awakening’. Bo to utwór, jakim chcielibyśmy budować atmosferę podczas występów – i będziemy! To rzecz na otwarcie każdego koncertu podczas najbliższej trasy. Musi to być coś o wielkim rozmachu, co wprawi wszystkich w ekscytację. Na poprzedniej światowej trasie koncertowej taką rolę pełnił utwór Inception Hansa Zimmera z soundtracku do filmu Incepcja (jeszcze wcześniej była to muzyka Bernarda Herrmenna z Psychozy Alfreda Hitchcocka – przyp. jor). A tym razem będziemy mieli coś naszego. Poza tym chcieliśmy mieć tutaj instrumentalne utwory, których ostatnio unikaliśmy. Stąd ‘Enigma Machine’ – potężna, ekscytująca. A na końcu miała być epicka, rozbudowana kompozycja, właśnie taka jak ‘Illumination Theory’, która ujawnia całą prawdę o Dream Theater, podsumowuje wszystko, czym jesteśmy. To podróż, bardzo dynamiczna, ogromnie urozmaicona, a zarazem spójna, bardzo odważna i znacząca muzyczna deklaracja. I ona przywiodła nas do koncepcji, aby tę płytę zatytułować nazwą zespołu.
JB: Właśnie – kiedy przychodzi właściwy moment, żeby wydać album zatytułowany wlasną nazwą?
JL: Cóż, albo jest to twoja pierwsza płyta, albo ta, którą uznałeś za wyjątkowo znaczącą i artystycznie ważką. Wiele zespołów arogancko publicznie ogłasza: to nasz najlepszy materiał. Czy ta płyta to kwintesencja naszego stylu? Nie wiem. Myślę, że mamy już w dorobku utwory, które można by określić esencją Dream Theater. Natomiast w przypadku tego akurat albumu naprawdę czujemy, że to po prostu my, że to jest właśnie nasz zespół. Nie utraciliśmy kontaktu z tym, czym zawsze byliśmy, ale przenosimy to na nowe terytorium. Dajemy wam coś, co jest świeże i nowe, coś, co naprawdę sprawia wrażenie nowego początku, co otwiera nowy rozdział w historii Dream Theater. Moim zdaniem w przypadku tej płyty to się sprawdza.
JB: Czy na miano nowego początku nie zasługiwał A Dramatic Turn Of Events, pierwszy album bez Mike’a Portnoya?
JL: A Dramatic Turn Of Events był albumem bardzo “przejściowym”. Kiedy pojawił się nowy perkusista, musieliśmy naprawdę udowodnić całemu światu, że pozostaniemy sobą. A przecież pozostaliśmy! Dwóch głównych kompozytorów, John Petrucci i Jordan Rudess, pozostało przecież w zespole. Dlatego było absolutnie jasne, że będziemy kontynuowali naszą drogę, że będziemy brzmieli tak, jak brzmieliśmy zawsze. Muzyka będzie nowa, nowe będą emocje, ale stworzymy hołd dla wszystkiego, czym jesteśmy. I udowodniliśmy, że niczego nie utraciliśmy. A dziś jesteśmy silniejsi niż kiedykolwiek, kontynuujemy naszą podróż i będziemy ją kontynuować jeszcze bardzo długo. Pokazaliśmy wszystkim, na co nas stać, a najnowsza płyta jest nowym początkiem. Nasz perkusista Mike Mangini był zaangażowany od samiutkiego początku procesu tworzenia – i jego wpływ jest idealnie słyszalny. Mike działa instynktownie, jest bardzo spontaniczny w tym, jak reaguje na grę zespołu. Poza tym ma wspaniałą intuicję, doskonale rozumie, co muzyka chce i powinna sobą wyrażać i potrafi to bezbłędnie podchwycić. Dzięki niemu weszliśmy na wyższy poziom artystyczny niż kiedykolwiek!
JB: Pracuje się z nim inaczej niż z Portnoyem?
JL: Jasne, zupełnie inaczej, potrafił nas wszystkich napełnić energią. Wniósł do zespołu tyle mocy, tyle skupienia, że czuliśmy się, jakbyśmy przeżywali drugą młodość. Mogliśmy pracować nad jakimś drobiazgiem, a on niemal rzucał się na ten fragment muzyki, angażował się całym sobą. Był niesamowity i jego wkład był naprawdę gigantycznym wsparciem dla całego zespołu, bez niego nie wznieślibyśmy się w tych utworach na taki poziom, na jaki się wznieśliśmy.
JB: Myślisz, że Mike Portnoy żałuje, że od was odszedł?
JL: Tak bym sądził, absolutnie. Myślę, że żałuje bardzo.
JB: A wy żałujecie?
JL: Niee... Myślę, że wszystko dzieje się z jakiejś przyczyny. To, gdzie zespół jest teraz, to, co dziś robimy, to jest dokładnie to, czego chcemy. Mamy fenomenalnego nowego bębniarza, który pasuje jak ulał, jest genialnym artystą, który doskonale nas rozumie i jeśli ktokolwiek ma grać z Dream Theater, to musi być on. A my będziemy sobą do samego końca. Wszystko między nami jest pozytywne, łączy nas bardzo silna więź. I tworzymy muzykę, z której jesteśmy ogromnie dumni. Nie mógłbym chcieć niczego innego.
JB: Wracając jeszcze na chwilę do tytułu płyty... Stawialiście sobie za wzór jakiś słynny niezatytułowany album? Czarną Metallikę, Biały album The Beatles?
JL: Nie, nie, bo w takiej sytuacji pozostalibyśmy pod zbyt dużym wpływem takiej płyty. Raczej chodziło nam o sprawdzenie, kim byliśmy do tej pory i kim chcemy być od teraz. Co chcemy stworzyć tym razem, co da nam to właściwe, niesamowite uczucie tworzenia czegoś szczególnego. W mojej opinii kiedy zabierasz się za robienie kolejnego albumu, powinien być on czymś nowym, czymś innym. Powinieneś, nie tracąc własnej tożsamości, robić coś, co udowodni, że eksperymentujesz, że starasz się wyjść poza to, co zrobiłeś wcześniej. Mimo że styl i charakterystyczne elementy pozostają te same, zawsze musisz mieć do powiedzenia coś nowego. Powinieneś wynajdować siebie na nowo... ale nie idąc w tym za daleko.
JB: Zaintrygował mnie tytuł ‘False Awakening’. Czy oznacza on, że tak naprawdę się nie obudziliśmy, a cały album jest rodzajem snu?
JL: Moim zdaniem ten tytuł oznacza, że może twoja koncepcja, twoje rozumienie rzeczywistości niekoniecznie jest prawdziwe. I myślę, że to jest istota życia: nieustanne poznawanie, rozwijanie się, odkrywanie, że to, co wydawało ci się oczywiste i zrozumiałe wcześniej, z biegiem czasu okazuje się czymś zupełnie innym. Nigdy nie poznamy prawdziwego sensu istnienia, nie zrozumiemy w pełni otaczającej nas rzeczywistości – jednak celem powinno być dążenie do oświecenia, do ogarnięcia umysłem możliwie największej części otaczającego nas świata. I wzięcie od świata jak najwięcej z tego, co ma on do zaoferowania – w pozytywnym sensie.
JB: Opowiedz w takim razie o tekstach na tym albumie – przybliż, jakie tematy tu poruszacie.
JL: Większość z nich dotyczy oczywiście życia i wyzwań, przed jakimi jesteśmy przez życie stawiani. Tak jest w ‘The Enemy Inside’, którego tematem jest zespół stresu pourazowego. Powrót do domu po uczestnictwie w wojnie – jak sobie radzić w domowym środowisku po traumie wojennej. Sytuacja, w której to zwykłe, normalne, codzienne życie staje się prawdziwym problemem i zmaganiem. ‘Illumination Theory’ dotyczy z kolei sytuacji w życiu, kiedy masz już za sobą naprawdę trudne momenty, poradziłeś sobie z kryzysami i kolejnymi wyzwaniami – odniosłeś sukces, zwyciężyłeś, jesteś już po tej drugiej stronie. Czujesz się bezpieczny, usatysfakcjonowany, jest ci wspaniale. Ale piękno życia jesteś w stanie docenić dopiero wtedy, kiedy masz za sobą doświadczenie bólu, cierpienia i walki. To ta zwariowana dychotomia, że trudne momenty są niezbędne w życiu, że b je wzbogacić, uczynić naprawdę pełnym. Końcówka tego utworu jest właśnie tą nagrodą, pięknem, które doceniasz po przeżyciu burz i sztormów całego albumu. Wiele tekstów mówi o dynamice, zmienności życia, poznawaniu samego siebie i uczeniu się, jak iść przez życie, egzystencję, czy jak kto chce to sobie nazwać. ‘Behind The Veil’ opowiada o porwaniu – o tej dramatycznej sytuacji, kiedy ktoś jest przetrzymywany wbrew jego woli. I zastanawia się, czyjego życie jeszcze kiedyś będzie wyglądało normalnie, czy odzyska to, co wydaje się, że każdemu się należy – bezpieczeństwo, szacunek. ‘Along For The Ride’ mówi z kolei o tym, że nie jesteś w stanie kontrolować wszystkiego, co się wokół ciebie dzieje. Widzimy masę problemów społecznych, które trawią nasz świat, konfliktów, nieporozumień, ignorancji, ale musimy sobie uświadomić, że w większośc przypadków możemy być jedynie biernymi obserwatorami. Nie możemy tego kontrolować, a jedynie próbować na to wpływać i mieć nadzieję, że uda nam się zdziałać cokolwiek. Choćby miało to być prowadzenie dobrego życia i dawanie innym przykładu.
JB: Powiedziałeś niedawno, że amerykańskie stacje radiowe są uprzedzone wobec waszego zespołu i wystarczy, że usłyszą waszą nazwę, aby nie chcieć słuchać niczego więcej.
JL: Bo tak właśnie jest – amerykańskie radia mają od dawna ustaloną wizję naszej muzyki i wystarczy że dowiedzą się, o kim mowa, by z góry założyć, że nie ma dla nas miejsca na ich antenie. U nas puszcza się utwory trwające do czterech minut, a nie dziesięciominutowe, progresywne łamańce techniczne. A przecież na naszych płytach są też utwory idealne dla stacji radiowych. Wiesz, to kwestia edukowania, kwestia nawiązania kontaktu z szefami poszczególnych stacji, posadzenia ich przy głośniku i pokazania im, że mamy świetne piosenki, które idealnie wpasowują się w formułę danego radia. Bo nie możesz przesłuchać jednego utworu z albumu Dream Theater i stwierdzić: OK, wiem już o co chodzi, wiem, jaka będzie cała płyta. W naszym przypadku to niemożliwe! Poruszamy się bowiem na wielu różnych terytoriach, mamy wiele oblicz i muzycznych stron. To, że nagrywamy dwudziestominutowe kompozycje, nie oznacza, że nie mamy cztero- czy pięciominutowych, które są chwytliwe, nośne i łatwo zapadające w pamięć. Nie, żeby inne nasze utwory nie zapadały w pamięć, ale nie wszystkie są dobre dla radia – niektóre jednak zdecydowanie tak.
JB: Dodałeś też: ludzie patrzą na nas jako na zespół przeginający pod każdym względem i uprawiający sztukę dla sztuki. A to kompletna bzdura.
JL: Dokładnie tak! Ludziom, którzy nas nie znają, opisuje się Dream Theater jako progresywny, techniczny zespół. Gdybym ja, jako słuchacz muzyki, usłyszał taką rekomendację, zacząłbym sobie wyobrażać dany zespół jako grający dwadzieścia nut na sekundę, nie pozwalający melodii pięknie i naturalnie się rozwijać, unikający urozmaiconej dynamiki, górek i dołków, sekcji pięknych, sekcji agresywnych i sekcji atmosferycznych. Wyobrażałbym sobie taki zespół jako agresywny dla samej progresywności, dla podnoszenia poprzeczki, eksperymentalny do poziomu, w którym staje się to groteskowe i absurdalne. Albo tak techniczny, że właśnie uprawiający sztukę dla sztuki. A dla mnie Dream Theater to dużo więcej, to przede wszystkim uczucia, duch, połączenie ze słuchaczem na poziomie emocji. Nigdy nie chcieliśmy robić czegoś, co miałoby zaspokajać wyłącznie nasze ambicje – zawsze chcieliśmy, aby słuchacze mogli poczuć się z tym związani – muzycznie, tekstowo, melodycznie. To zawsze musiało być coś, co zapada w pamięć, coś, co z miejsca staje się częścią ciebie. Dlatego ogłaszam wszem i wobec, że Dream Theater ma o wiele więcej warstw, niż bardzo wielu ludzi mogłoby sądzić.
JB: Tak czy inaczej Dream Theater jest bardzo popularnym zespołem, a wasze płyty okazują się przebojami. Jak to robicie?
JL: Cóż, mogę jedyni e powiedzieć, że pozostajemy wierni samym sobie. Zawsze nagrywamy muzykę prawdziwą, reprezentującą to, czym jesteśmy w danym momencie istnienia zespołu. Każdy album to mikrokosmos naszych doświadczeń indywidualnych i wspólnych, z danego okresu. Możesz to wyczytać w tekstach piosenek, możesz odnaleźć w energii utworów, sposobie ułożenia muzyki i tego, jak się rozwija. Utrzymujemy swą integralność, a nasi fani... Cóż, jesteśmy w tej cudownej sytuacji, że możemy eksperymentować, możemy podnosić sobie poprzeczkę, możemy robić coś nieoczekiwanego – a nasi słuchacze będą na to otwarci. Oni wręcz oczekują od nas, że będziemy ich zaskakiwać. Niecierpliwie wyczekują: co też Dream Theater wymyśli tym razem, w którą stronę pójdzie. I to jest kluczem do naszej długiej i bogatej kariery.
rozmawiał: Jordan Babula


